ΜΕΤΑΞΥ ΠΑΡΑΠΑΙΟΝΤΟΣ ΚΟΣΜΟΥ ΚΑΙ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ


Κριτική του Κώστα Τσιναρίδη για τον “Σκορπιό”

Ο Βρετανός Μάικλ Γουίνερ (Ο εκτελεστής της νύχτας) φημίζεται για τη σκιαγράφηση “οριακών” χαρακτήρων μέσα σε πλαίσια περιθωριακά, όσο και αρρωστημένα. Ταυτόχρονα, γεμίζει την αφήγηση με άφθονη δράση, αφενός ως αναπόφευκτο παράγωγο των χαρακτήρων του, αφετέρου ως στοιχείο αντισταθμιστικό της απαισιόδοξης οπτικής του. Το ψυχροπολεμικό θρίλερ Ο Σκορπιός δεν αποτελεί εξαίρεση. Ποτέ όμως η ματιά του Γουίνερ δεν ήταν τόσο “μαύρη”, ούτε η αίσθηση του προκαθορισμένου τέλους τόσο βαριά, όσο εδώ.

Ένας μεσήλικας Αμερικάνος πράκτορας (Μπαρτ Λάνκαστερ), αηδιασμένος από τις πρακτικές της υπηρεσίας του, αποφασίζει να αποσυρθεί. Επειδή όμως ξέρει πολλά, οι ανώτεροί του αποφασίζουν να του κλείσουν το στόμα, και αναθέτουν τη δουλειά στον νεαρό του συνεργάτη (Αλέν Ντελόν). Ο Λάνκαστερ αποφασίζει τότε να ζητήσει βοήθεια από τους Σοβιετικούς, χωρίς να είναι σίγουρος αν του τη δώσουν.

Ο Γουίνερ εστιάζει κυρίως στο χάσμα γενεών μεταξύ παλιών και νέων πρακτόρων. Η ηθική του παλιού διαμορφώθηκε την περίοδο του μεγάλου πολέμου, ως συμπολεμιστή των Σοβιετικών ενάντια στο φασισμό. Αντίθετα, ο νέος είναι απλώς ένας καριερίστας που δεν προβληματίζεται για καμία παράμετρο της δουλειάς του, εκτός της επιτυχίας. Ανάλογα προβλήματα αντιμετωπίζει στη δική του υπηρεσία ο Σοβιετικός πράκτορας (Πολ Σκόφιλντ), που βλέπει τα επαναστατικά ιδανικά του να τσακίζονται από τον συγχρωτισμό του με απλούς “διεκπεραιωτές”.

Από την ταινία δε λείπει η λεγόμενη “σταλινολογία”, η οποία μπορεί σήμερα να φαντάζει χοντροκομμένη, ο Γουίνερ όμως υπερβαίνει τις απλοϊκότητες. Ανεξάρτητα από την ακρίβεια των  ιστορικών του κρίσεων, η κατάσταση που περιγράφει ο Σκόφιλντ είναι μια πραγματικότητα για τη Σοβιετική Ένωση του 1973. Ο χειρισμός, δηλαδή, των σημαντικών υποθέσεων από ένα στρώμα “ειδικών”, που τελικά τη διάβρωσε από μέσα και κυβερνάει και σήμερα, μετά την αλλαγή συστήματος.

Σχόλιο προφητικό και συνάμα πικρό, μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου. Οι “ειδικοί” διέλυσαν τη Σοβιετική Ένωση. Αντίθετα, η Αμερική συνεχίζει να ηγεμονεύει ακριβώς χάρη στους παραπάνω. Και να διαψεύδει ελπίδες…

Εμπνευσμένη η επιλογή των πρωταγωνιστών που αναπαράγουν ενεργητικά τις κινηματογραφικές τους περσόνες.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s