ΑΝΤΡΕΪ ΒΑΪΝΤΑ: “ΕΦΥΓΕ” Ο ΑΞΟΝΙΚΟΣ ΤΟΜΟΓΡΑΦΟΣ ΤΗΣ ΠΟΛΩΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ


Υπόθεση Νταντόν

Υπόθεση Νταντόν

Του Αλέξη Ν. Δερμεντζόγλου

dermetzo@otenet.gr

Μεγάλη θλίψη προκάλεσε η απώλεια του πολυβραβευμένου Πολωνού σκηνοθέτη Αντρέι Βάιντα. “Έφυγε” στα 90 του γυρίζοντας σε 65 χρόνια συνολικά 56 ταινίες. Στα 1983 κέρδισε το ΒΑFTA Kαλύτερης Ξενόγλωσσης Ταινίας, ενώ αμέτρητες υπήρξαν οι βραβεύσεις του στα Φεστιβάλ Βερολίνου, Καννών και αλλού. Οι ταινίες του με εμβληματικούς τίτλους διακρίνονται είτε σε εκείνες που διαθέτουν ντοκυμαντερίστικη οπτική ή σε άλλες με υψηλότατες αισθητικές αξίες, καθώς και πολλές με σαφέστατες πολιτικές αναφορές και αντιστοιχήσεις. Οικειοποιήθηκε το στυλ πολλών κινηματογραφικών ειδών, από τις τοιχογραφίες εποχής μέχρι τα πολιτικά-ιστορικά ρετρό αλλά και το νουάρ. Ήταν λάτρης της αισθητικής του πλάνο-σεκάνς, που όμως το έσπαζε με το απιδέξιο μοντάζ, έτσι ώστε η αφήγηση να είναι ταυτόχρονα ράθυμη και με ιστορικό ενδιαφέρον.

Η ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΜΕ ΤΟΝ ΓΙΑΡΟΥΖΕΛΣΚΙ

Σαφώς πολιτικοποιημένος, τοποθετήθηκε κριτικά κατά των δομών εξουσίας της χώρας του. Η διένεξη έγινε εντονότατη κατά τη σύγκρουση του Λεχ Βαλέσα με τον στρατηγό Γιαρουζέλσκι. Ωστόσο, ποτέ δεν εγκατέλειψε τη χώρα του, ασκώντας κριτική με τις ταινίες που γύρισε μέσα στην Πολωνία. Οι πλέον πολιτικές ταινίες του ήταν οι βραβευμένες “Ο άνθρωπος από μάρμαρο” και “Ο άνθρωπος από σίδερο”. Έμμεσα πολιτικές υπήρξαν “Ο Μαέστρος” και το “Χωρίς αναισθητικό”, μια  κατάπικρη δημιουργία, ενώ η βραβευμένη “Υπόθεση Νταντόν” είναι άμεση αναφορά στον Βαλέσα και στις διώξεις του.

ΤΑ ΑΛΛΑ ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΦΙΛΜ

Στην πρώιμη εξπρεσιονιστική περίοδό του θα γυρίσει τις εξαιρετικές ταινίες του “Κανάλ” και “Στάχτες και διαμάντια”. Από τις εξαιρετικές τοιχογραφίες του ξεχωρίζουμε το “Τοπίο μετά τη μάχη”, τη “Γη της επαγγελίας”, τις αέρινες και ποιητικές “Δεσπονίδες του Βίλγκοτ”. Εξαιρετικής αισθητικής ποιότητας και υψηλής βιρτουοζιτέ επίδειξης είναι δυο αριστουργήματα με επιβλητικούς τίτλους: το “Κυνηγώντας μύγες” και το “Όλα για πούλημα”. Σε βαθιά γεράματα ο Βάιντα εξεπλήρωσε ένα τάμα προς τον πατέρα του: γύρισε το “Κατίν”, χρονικό του φοβερού δράματος της σφαγής Πολωνών αξιωματικών. Μέσα στα θύματα ήταν ο πατέρας του. Ο Βάιντα δήλωσε πως “η ταινία δε γυρίστηκε για εκδικητικούς λόγους, αλλά για να ξεκαθαρίσει ένα σκοτεινό κομμάτι της πολωνικής ιστορίας”. Τον αγαπήσαμε, η κριτική ασχολήθηκε μαζί του για τέσσερις δεκαετίες και σίγουρα υπήρξε ο αξονικός τομογράφος της πολωνικής ιστορίας.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s