ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗΝ «ΗΜΕΡΑ ΤΗΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑΣ 2»


(αναδημοσίευση από την «ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ» ,21/6/2016)

ΠΡΟΣΟΧΗ ΕΡΧΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΞΩΓΗΙΝΟΙ !

Οι άνθρωποι του τρόμου

Οι άνθρωποι του τρόμου

του Αλέξη Ν. Δερμεντζόγλου

Από την προσεχή Πέμπτη θα χτυπήσει μέσω της κινηματογραφικής οθόνης για μια ακόμη φορά η εξωγήινη απειλή. Προβάλλεται η ταινία του Ρόλαντ Έμεριχ Η ημέρα της ανεξαρτησίας 2. Τη δεκαετία του `90 είχε προκαλέσει ιδιαίτερη εντύπωση το πρώτο φιλμ με κάποια τολμηρά ευρήματα. Το να βλέπεις να χτυπούν τον Λευκό Οίκο εξωγήινοι είναι κάτι το ιδιαίτερα προκλητικό. Από τότε πέρασαν πάρα πολλά χρόνια και αληθινά γεγονότα με τις ταινίες σκέπασαν τη μνήμη μας. Η επίθεση στο Μανχάταν το 2001, η μεγάλη οικονομική κρίση του 2008 και η αύξηση των τρομοκρατικών επιθέσεων.

Η νέα ταινία διαθέτει και κεντρικό νόημα, πως δεν υπάρχει με τίποτα ασφάλεια για ασύμμετρη επίθεση. Έμμεσα, λοιπόν, πριμοδοτεί τα αυξημένα μέτρα καταστολής, την καχυποψία, ενώ παράλληλα συνδυάζεται και με όλα τα ιδεολογικά φαινόμενα των ταινιών καταστροφής του `70. Υπάρχει και πάλι οικονομική κρίση  και η ανάγκη να επαναδιατυπωθεί μια νέα συμφωνία (new deal) για το ποιοι μπορούν να μας βγάλουν από τη δίνη μιας μεγάλης κρίσης.

Ο πόλεμος των κόσμων

Ο πόλεμος των κόσμων

ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΤΟΥ ΡΟΣΓΟΥΕΛ

Οι ιστορίες με εξωγήινους εξάπτουν τη φαντασία εκατομμυρίων θεατών σε κάθε χώρα του κόσμου. Ακόμα και η λογοτεχνία τίμησε αυτές τις υποθέσεις δεόντως. Μεταξύ πολλών άλλων θυμίζω το κλασικό μυθιστόρημα του Χέρμπερτ Τζ. Γουέλς Ο πόλεμος των κόσμων. Υπάρχει ή όχι εξωγήινη ζωή; Οι εξωγήινοι θα είναι φιλικοί προς τους ανθρώπους ή θα επιτεθούν για να κατακτήσουν τη γη; Όλα αυτά τέθηκαν σε κατάσταση υπερδιέγερσης το καλοκαίρι του 1947, όταν στο Ρόσγουελ του Νέου Μεξικού στις ΗΠΑ υπήρξαν ευρήματα σε συντρίμμια, που δημιούργησαν μια τεράστια μυθολογία. Μια φήμη ότι είχαμε και την εύρεση εξωγήινου πλάσματος άρχισε να περιφέρεται και να γίνεται αναφορά γι’ αυτό το γεγονός σε κάποια φιλμ. Οι ειδικές υπηρεσίες  των ΗΠΑ κράτησαν μεγάλη μυστικότητα. Κατά τα άλλα, υπάρχουν αμέτρητες μαρτυρίες ατόμων που ισχυρίζονται πως είδαν ιπτάμενους δίσκους ή UFO (Unknown Flying Objects).

Ζούν ανάμεσά μας

Ζούν ανάμεσά μας

ΣΟΥ ΚΛΕΒΟΥΝ ΤΗ ΜΟΡΦΗ

Βαθμιαία το σινεμά άρχισε να πλάθει πιο εφιαλτικά σενάρια. Και τι θα γίνει αν οι εξωγήινοι πάρουν την ανθρώπινη μορφή; Πώς θα καταλαβαίνουμε ποιοι είναι οι δικοί μας και ποιοι οι άλλοι; Αυτού του είδους οι ταινίες υπήρξαν και ένα ιδεολογικό σύμπτωμα απότοκο του μακαρθισμού και του αντικομμουνισμού που επικράτησε στις ΗΠΑ με την επιτροπή αντιαμερικανικών ενεργειών. Δηλαδή, οι άλλοι μπορεί να είναι μολυσμένοι ιδεολογικά ή με αντίθετο «διάβασμα» ο ολοκληρωτισμός, ο σκοταδισμός. Επιδρώντας στη σιωπηρή πλειοψηφία ενσωματώνονται συνεχώς περισσότερο στις  χειραγωγημένες μάζες. Το 1956, λοιπόν, επ’ αυτού γυρίζεται μια περίφημη κλασική ταινία από τον  Ντον Ζίγκελ. Οι άνθρωποι του τρόμου (πραγματικός τίτλος Η εισβολή των αρπαγών του σώματος) καθορίζουν ακριβώς την διά εξωγήινης απειλής υφαρπαγή του σώματος, των χαρακτηριστικών του ανθρώπου και την πλήρη συναισθηματική αλλαγή του, καθώς μετατρέπεται σε υποταγμένο πλάσμα. Τη δεκαετία του `70 ο Φίλιπ Κάουφμαν θα γυρίσει το υπέροχο ριμέικ Μακάβρια εισβολή. Θα ακολουθήσουν οι εκδοχές των Έιμπελ Φεράρα και Όλιβερ Χίρσμπίγκελ με τη Νικόλ Κίντμαν.

'Αλιεν

‘Αλιεν

ΤΕΛΙΚΑ ΖΟΥΝ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ

Στα 1958 θα γυριστεί ένα πολύ μακάβριο φιλμ, Το τέρας του διαστήματος. Την παραμονή του γάμου τους ένας εξωγήινος απάγει τον μελλοντικό σύζυγο και παίρνει τη  μορφή του. Έτσι, η γυναίκα παντρεύεται έναν εξωγήινο και ακολουθούν συγκλονιστικές εξελίξεις. Το θέμα παραείναι σοβαρό, γιατί μας μεταφέρει στο χώρο του συναισθήματος και του έρωτα.

Στα τέλη της δεκαετίας του `80 ο Τζον Κάρπεντερ θα γυρίσει τη μνημειώδη καταγγελτική ταινία Ζουν ανάμεσά μας. Οι εξωγήινοι συνυπάρχουν με τους κανονικούς ανθρώπους και για να τους διακρίνεις απαιτούνται ειδικά γυαλιά. Το φιλμ είναι ιδιαίτερα πεσιμιστικό και ταυτίζει τους εξωγήινους (μετωνυμικά) με τη διαφθορά, την απληστία, την αδιαφορία, την αλλοτρίωση.

 

ΚΑΙ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Υπάρχει από τον Ρόμπερτ Ροντρίγκεζ  Η εισβολή (1998), που διαθέτει μια ανατριχιαστική, σεναριακή ανατροπή. Οι μαθητές ενός σχολείου των ΗΠΑ υποψιάζονται πως οι καθηγητές τους δεν είναι φυσιολογικοί και έτσι, ψάχνοντας, ανακαλύπτουν πως είναι εξωγήινοι. Συγκλονιστικό το θέμα, μια και παρατηρούμε πως το άλλο εισβάλλει στο χώρο της γνώσης και της αγωγής. Ενδιαφέρουσα και η Άφιξη που αναφέρεται σε εχθρικά σχέδια εξωγήινων.

Μπορούν άραγε οι ταινίες με εξωγήινους να έχουν προπαγανδιστικό χαρακτήρα και στόχο την πλύση εγκεφάλου των μαζών; Στα 1951 οι Κρίστιαν  Νάιμπι και Χάουαρντ Χοκς γυρίζουν το ασπρόμαυρο, κλασικό φιλμ Το πλάσμα από τον άλλο κόσμο. Γίνεται μια έκρηξη στην Ανταρκτική και μέσα στον πάγο ανακαλύπτουν ένα εχθρικό εξωγήινο που σκοτώνει. Η ταινία τελειώνει με την ακόλουθη φράση: Προσέχετε στους ουρανούς για να προλάβετε. Είναι η προειδοποίηση πως κάτι έρχεται πιθανά κόκκινο.

Η απειλή

Η απειλή

Η ΑΝΑΤΡΟΠΗ ΤΟΥ ΚΑΡΠΕΝΤΕΡ

Ωστόσο, η ιδιοφυΐα μεγάλων δημιουργών μπορεί να ανατρέψει ακόμα και τα σενάρια. Τη δεκαετία του `80 ο Κάρπεντερ γυρίζει το ριμέικ του φιλμ με τίτλο Η απειλή. Η ταινία δεν διαθέτει αισιόδοξο τέλος, είναι πολύ πεσιμιστική. Ο εχθρός, το άλλο, ο εξωγήινος μεταλλάσσεται διαρκώς ως μορφή. Ο σκηνοθέτης με ψυχραιμία και σκληρότητα ανατέμνει τον σύγχρονο ευημερούντα κόσμο που αυτοκαταστρέφεται από φαινόμενα σήψης και καχυποψίας. Τη δεκαετία του `80 ο Ταμπ Χούπερ γυρίζει τη Γυμνή απειλή. Εδώ μπλέκει και ο έρωτας, μια και η εξωγήινη ύλη έχει τη μορφή μιας πανέμορφης γυναίκας. Να σημειωθεί η αναφορά που γίνεται στο AIDS.

Γυμνή αλήθεια

Γυμνή αλήθεια

Η ΩΡΑ ΤΟΥ ΡΙΝΤΛΕΪ

Φυσικά υπάρχει ένα κορυφαίο φιλμ που έγινε η αφορμή για πολλές συνέχειες. Στα 1979 ο Ρίντλεϊ Σκοτ γύρισε το Άλιεν με τη Σιγκούρνεϊ Γουίβερ. Το εξωγήινο πλάσμα είναι τρομερό, εισέρχεται στο ανθρώπινο σώμα, οι αναφορές είναι πολλές και σημαντικές. Θα ακολουθήσουν και άλλες ταινίες συνέχειες, αλλά η πρώτη εκδοχή παραμένει νεοκλασική. Υπάρχουν τελικά εξωγήινοι που κυκλοφορούν ανάμεσά μας και τι γίνεται μ’ αυτούς; Απάντηση σ’ αυτό το ερώτημα δίνει η ψυχαγωγική σειρά ταινιών Οι άνδρες με τα μαύρα. Τόσο ο Τόμι Λι Τζόουνς όσο και ο Γουίλ Σμιθ είναι οι ειδικοί ντετέκτιβ που κάνουν εντοπισμό εξωγήινων.

ΚΑΙ ΑΛΛΗΓΟΡΙΕΣ

Κατά τον Σπίλμπεργκ οι εξωγήινοι είναι συνήθως άκακοι (Ο εξωγήινος, Στενές επαφές τρίτου τύπου, εκτός της περίπτωσης του Πολέμου των κόσμων με τον Τομ Κρουζ). Ο Σαϊμαλάν στη δημιουργία του Οιωνός, που είναι ένα πολύ καλογυρισμένο και εντυπωσιακό φιλμ, αναφέρεται σε επίθεση. Υπάρχει πάντως ένα συγκλονιστικό φιλμ του 21ου αιώνα το District 9.  Εδώ οι εξωγήινοι ζουν μια πολύ δύσκολη ζωή περιορισμένοι σε γκέτο. Το φιλμ ουσιαστικά αναφέρεται στο ρατσισμό και στο φόβο προς το άλλο και καταλήγει σε μια συγκλονιστική αλληγορία. Κατά τα άλλα, αυτή η μυθολογία πάντα θα ελκύει τους θεατές του σινεμά είτε με αβανταδόρικες ιστορίες όπως Η μέρα της ανεξαρτησίας 2 ή με δημιουργίες προβληματισμού σε επίπεδο αλληγοριών.

 

 

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s