ΝΟΣΤΑΛΓΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΗ ΛΕΣΧΗ ΤΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΤΗΣ ΕΡΤ-3


«ΧΑΡΤΟΠΑΙΚΤΗΣ ΜΕ ΤΑΛΕΝΤΟ» του Λουίτζι Κομεντσίνι scientificcardplayer1από τον Γιάννη Ν. Γκακίδη

Που βρίσκεται η ελπίδα του φτωχού; Στον θεό και στον τζόγο. Ο πρώτος μοιάζει να μας έχει παραχωρήσει το αυτεξούσιο. Στο δεύτερο, παρότι οι πιθανότητες είναι αμυδρές για να αλλάξει η μοίρα του φτωχού, εντούτοις παραμένει ελπίδα. Άρα παίξε ένα λόττο και που ξέρεις! Ένα πλάνο από τη γειτονιά που διαμένει o μεροκαματιάρης Πεπίνο, αρκεί για να καταλάβεις. Δε γνωρίζω σε πια Ιταλία και ποιας εποχής αναφέρεται. Αλλά σίγουρα μου θυμίζει παραμελημένες γειτονιές περιθωριοποιημένων, τσιγγάνων, γύφτων, προσφύγων στη σύγχρονη Ευρώπη. Σίγουρα θυμίζει τον τρίτο κόσμο των απανταχού γεωγραφικά και κοινωνικά άτυχων.

Ο Πέπε λοιπόν που, μαζεύει από τα σκουπίδια υλικά, όπως χαρτί και μέταλλα πουλώντας τα σε μάντρες,- εικόνα πολύ γνωστή στις μέρες μας,-έχει και τούτος το όνειρο της καλύτερης μοίρας.  Όπως βέβαια και όλη γειτονιά του, οι συμπολίτες του στις παρυφές της επτάλοφης Ρώμης. Κάπου κοντά και σε επιτηδευμένο κοντράστ έχει τη βίλα της η εκατομμυριούχος γραία εξ Αμερικής, η οποία αυστηρή καθολική ούσα, θέλει να αγναντεύει στο ξύπνημα της τον Άγιο Πέτρο. Αυτή λοιπόν είναι η ελπίδα του Πεπίνο, της Αντόνια, των μικρών παιδιών του, ακόμη και του διανοούμενου καθηγητή που τον δασκαλεύει ιδεολογικά. Η «γριά» λοιπόν έχει ένα βίτσιο, την χαρτοπαιξία. Και κατά την αφηγηματική σύμβαση του μύθου, συνδαιτυμόνες είναι ο Πεπίνο με την Αντόνια. Τους δίνει ένα εκατομμύριο, βάζει στο τραπέζι τα εννιά δικά της και αρχίζουν το παιχνίδι. Οι επισκέψεις της γηραιάς κυρίας στην περί πολλού βίλα, δεν είναι πυκνές, το πολύ μια φορά τον χρόνο. Ο Πεπίνο εδώ και 8 χρόνια προσπαθεί να κερδίσει στις χαρτοπαικτικές αυτές συναντήσεις, με στόχο να αλλάξει την μοίρα του. Εις μάτην. Και όταν το πετυχαίνει μερικώς, με λεία 7 εκατομμυρίων, δεν του αρκούν. Για την ακρίβεια δεν αρκούν, κυρίως στη θηλυκή λογική της Αντόνια. Εξάλλου, ένα διαμέρισμα μπορεί να αγοράσει με τούτα τα λεφτά και μετά, ξανά στην μιζέρια. Πρέπει να κάνουν το μεγάλο κόλπο. Il colpo grosso. Η γριά έχει ένα ακόμη βίτσιο, δε θέλει με τίποτα να χάνει και πιέζει σε ένα παιχνίδι μέχρις εσχάτων, όταν ενίοτε η τύχη της γυρίζει την πλάτη. Η απληστία στο φόρτε της, με επακόλουθο, τα 28 εκατομμύρια να μη γίνουν ποτέ 56 για το ζεύγος Πεπίνο-Αντόνιας. Μπορεί να τα βάλλει κανείς με το κεφάλαιο; Ναι λέει ο διανοούμενος και αριστερός καθηγητής. Ναι λέει και ο επαγγελματίας χαρτοπαίκτης. Όταν ο αντίπαλος είναι  προφανώς ισχυρότερος, οι γερμανοί λένε, «ήταν απλά ένα νούμερο μεγαλύτερος». Εμείς λέμε, τα μεταξωτά βρακιά θέλουν και επιδέξιους κώλους. Άσε που, όσο πιο ψηλά ανεβαίνει η μαϊμού, πιότερο φαίνεται ο κώλος της. Αυτά με τη λαϊκή σοφία. Η ελπίδα πεθαίνει τελευταία και το κάζο των Πεπίνο-Αντόνιας φορτώνεται στον Πεπίνο. Κάνουν αλλαγή τον Πέπε με τον μπασμένο επαγγελματία Ρικέτο. Παίρνουν και όλοι οι οπαδοί τα διαρκείας και πάμε για τσάμπιονς λιγκ κούπα. Κοντολογίς όλοι στη γειτονιά παίζουν τα ρέστα τους απέναντι στη γριά. Μπορεί να τα βάλλει κανείς με το κεφάλαιο; Θέλει οργάνωση διατείνονται κάποιοι σκεπτόμενοι επαναστάτες. Ίσως. Στην ιστορία πάντως των Ροντόλγο Σονέγκο- Λουίτζι Κομεντσίνι, μάλλον όχι. Το κεφάλαιο, δηλαδή η πλουσία γραία, είναι ανίκητο, αδυσώπυτο, άπληστο. Ο άνθρωπος ανεξάρτητα καταγωγής δείχνει να είναι άπληστος. Μπορεί κανείς να ξορκίσει το κακό της φρούδας ελπίδας; Σε όλον τούτο τον χαμό, υπάρχει μια ελπίδα. Και τούτη είναι η παιδική αθωότητα, όπου έχει απομείνει. Γιατί όπως βλέπουμε, μόνο η μεγάλη κόρη του Πεπίνο έχει την αθωότητα και ταυτόχρονα μια παράξενη ωριμότητα, εγκράτειας και δυσπιστίας. Αυτή στο τέλος θα γίνει ο δούρειος ίππος για το κεφάλαιο. Εάν γίνει. Η επικαιρότητα της ταινία είναι απίστευτη. Το θέμα έτσι κι αλλιώς διαχρονικό. Αλλά τόσο οι σκηνές από τη γειτονιά, αλλά και την εργασία του Πεπίνο θυμίζουν το σήμερα. Όταν μάλιστα όλοι οι άνθρωποι του μόχθου, εναποθέτουν τις ελπίδες του στον τζόγο, παίζοντας μάλιστα τα ρέστα τους, μου έρχονται στο μυαλό οι μέρες του χρηματιστηρίου, όπου όλοι πιστέψανε πως θα γίνουν πλούσιοι. Ο Κομεντσίνι επιλέγει τον συνήθη γι’ αυτόν, δρόμο του γέλωτα, του υπονοούμενου μειδιάματος στο προσκήνιο, έχοντας στο βάθος περίσκεψη και μελαγχολία. Το προλεταριάτο φαίνεται ανώριμο για να νικήσει το κεφάλαιο, ωστόσο στο πρόσωπο της μικρής Πασκουαλίνας δημιουργείται η παρακαταθήκη για το μέλλον. Εξαιρετική υποκριτική παρουσία των Αλμπέρτο Σόρντι, Άνα Μανιάνι, Μπέτι Ντέιβις, Τζόζεφ Κότεν. Σημαντική και η συχνά υποφωτισμένη φωτογραφία του Τζουζέπε Ρουρζολίνι, αλλά και η μουσική του Πιέρο  Πικιόνι

 

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s