18ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης: μουσικές και τέχνες στο φακό


Bjork

Bjork

του Κώστα Γ. Καρδερίνη

Το Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ ενηλικιώθηκε, όπως είπε χαρακτηριστικά και με βαθιά συγκίνηση ο, αποχωρών λόγω κλονισμένης υγείας, εμπνευστής και δημιουργός του, κ. Δημήτρης Εϊπίδης. Η, εξαιτίας αυτού του γεγονότος σημαδιακή, 18η διοργάνωση ανοίγει πανηγυρικά με ένα μουσικό ντοκιμαντέρ.

Η ορχήστρα της ανακύκλωσης, Μια συμφωνία του ανθρώπινου πνεύματος, είναι η ιστορία της παραγουανής Recycled Orchestra of Cateura, η οποία γεννήθηκε σε έναν παραγκότοπο και κατασκεύασε όργανα ανακυκλώνοντας από τα σκουπίδια της περιοχής. Η αξία της έγινε μεγαχίτ στο διαδίκτυο (viral του σωλήνα), η φήμη της ξεπέρασε τη χώρα και κάνει πλέον διεθνείς εμφανίσεις με αποκορύφωμα την κοινή συναυλία με το εν πολλοίς ίνδαλμά της, τους… Megadeath! (δείκτης και μικρός ψηλά και τ’ άλλα δάκτυλα γροθιά!,,!)

Το φετινό πρόγραμμα περιλαμβάνει κι άλλες, αρκετές, μουσικές ταινίες. Π.χ. 50+2 χορταστικά λεπτά με την Bjork και Το δημιουργικό σύμπαν μιας ιέρειας της μουσικής, η οποία γιόρτασε πέρσι τα 50 της χρόνια, ανάβοντας αντί για κεράκια τις πολύπλευρες και πολυσχιδείς δραστηριότητες και ιδιότητές της. Πηγαίνοντας πίσω, περίπου τότε που γεννιόταν η Μπιέρκ, συναντάμε μια λευκή κοπελίτσα να τραγουδάει σα να ‘χει δαιμόνια φωνή και δέρμα μαύρης. Είναι η Τζάνις: Το κορίτσι τραγουδάει τα μπλουζ (Τζόπλιν για τους απορούντες), όπως την είδε η Έιμι Τζέι Μπεργκ.

Οι τζαζ φανς έχουν δυο ευκαιρίες για γιορτή. Πρώτα γιατί η Κάρολ Άλστον αφιερώνει (Για τις αδελφές μου, όπως τις νιώθει) στις μεγάλες κυρίες Nina Simone, Sarah Vaughan και Alberta Hunter. Κι ύστερα γιατί ο Ουίντον Μαρσάλις ανακάλυψε και μας παρουσιάζει μια ιδιόμορφη συνάντηση κλασικής τζαζ και παραδοσιακής συμφωνικής ορχήστρας από την πακιστανική Λαχορή (Το τραγούδι της Λαχόρης). Αφορμή η αναδόμηση που κάνανε στο Take Five ώστε να γίνει εκ νέου διαδικτυακό μεγαχίτ.

Για τις αδελφές μου

Για τις αδελφές μου

Οι νοσταλγοί της μπλουζ έχουν επίσης θέμα. Δύο για να είμαι ειλικρινής. Ένα θέμα η μοναδική, αειθαλής, 50κοντα χρόνια ποθούσα την επιτυχία, Η κυρία Σάρον Τζόουνς! Όπως την καταγράφει μια άλλη μεγάλη κυρία (των ντοκιμαντέρ) η Μπάρμπαρα Κοπλ. Τέλειο θέμα η Λουιζιάνα ολόκληρη, η περιοχή του βόρειου Μισσισσιππή, η οποία σιγοτραγουδάει θλιμμένα, σα ναζού ιδιόρρυθμη κυρία, περιαυτολογώντας… Είμαι τα Μπλουζ, μπέιμπι.

Είναι τα Blues

Είναι τα Blues

Σε άλλον γαλαξία οι δυο επόμενες προτάσεις. Ένας και μόνος ο μασκοφόρος Οράιον: Ο άνθρωπος που θα γινόταν βασιλιάς, αλλά τον πρόλαβε ο Έλβις (λέμε). Ποιος είν’ αυτός ο αψηλός ποιος είν’ αυτός ο τύπος; Μας το αποκαλύπτει με μεγάλη χρονοκαθυστέρηση η Τζίνι Φίνλεϊ (στο παρελθόν είχε ξεσκεπάσει την Great Hip Hop Hoax /Η μεγάλη φάρσα του χιπ χοπ). Από την άλλη το κίνημα;-μόδα;-τρόπος-έκφρασης;-ερωτικής-ζωής;-ότι-θέτε-πείτε-το μουσικό «ιδίωμα» της παραγκούπολης του Ρίο Ιανέιρο, όπως παρουσιάζεται πηγαίο και ζωντανό Μέσα στο μυαλό του φαβέλα φανκ.

Μέσα στο μυαλό του Favela Funk

Μέσα στο μυαλό του Favela Funk

Για τις αδελφές τέχνες (θέατρο, χορός, ζωγραφική, φωτογραφία) υπάρχει επίσης πρόγραμμα, μουσικοχορευτικό θα το έλεγα. Η καταστασιακή σκηνοθεσία, κίνηση χώρου και χρόνου και σωμάτων, είναι η σπεσιαλιτέ του Μπομπ Ουίλσον όπως το λέει κι ο τίτλος του ωριαίου πακέτου Ένας ζωντανός χώρος – Μια εποχή στο Watermill Center του Ρόμπερτ Ουίλσον. Στο αντίποδα αυτού Τα μάτια της Πόλης, όπως χαρακτηρίζονται τα παγωμένα χωροχρονικά ενσταντανέ του κωνσταντινουπολίτη φωτογράφου -και άλλα πολλά, όπως θα δείτε- Αρά Γκιουλέρ.

Τα μάτια της πόλης

Τα μάτια της πόλης

Παιδιά που χορεύουν και μεγάλωσαν ή μεγαλώνουν χορεύοντας, αποτυπώνουν… ο ρώσος ανατροπέας Βίκτορ Κοσακόφσκι (Βαριτσέλα) και οι κυρίες Όοσε Σβένχαιμ Ντρίβενες (Μάικο = Παιδί που χορεύει), Κωνσταντίνα Μπούσμπουρα & Χούλια Μ. Χέιμαν (Working Dancers). Γνωρίζοντας ότι ο Βίκτορας δεν κάνει ποτέ ταινία αν δεν έχει άπαιχτο θέμα κι αν δεν το ‘χει μελετήσει επισταμένως από τις πλέον παράξενες οπτικές του γωνίες, θεωρώ κάθε νέα του πρόταση ένα καινούργιο σοκ για τις αισθήσεις και τη σκέψη. Το τελευταίο μας ταγκό, χορεύει παθιασμένα το παλαίμαχο αλλά ακατάβλητο ζεύγος Μαρία και Κάρλος, συνολικής ηλικίας 163 ετών.

MAIKO

Mάικο .Το παιδί που χορεύει

Ενδιαφέρουσα πρόταση ακούγονται Τα μπλουζ του Γκρόζνι του Νικολά Μπελούτσι, ο οποίος υποπτεύομαι ότι έχει κάποια σχέση με τον Τζον Μπελούσι, μια και διάλεξε μουσική των Blues Brothers Cafe Band για το συγκινησιακό οδοιπορικό του στην πρωτεύουσα της Τσετσενίας. Κάποιο κλικ μου κάνει ο ούγγρος τσιγγάνος κιθαρίστας Τιτιτά του Τάμας Αλμάσι και Ο φίλος μου ο Larry Gus του Βασίλη Κατσούπη, ο λάρυγγας της νέας γενιάς.

Ο φίλος μου ο Larry Gus

Ο φίλος μου ο Larry Gus

Επιγραμματικά ανθολογώ και κάποιες μουσικές επενδύσεις. Jimi Tenor αφρο-περιβαλλοντικός (Για την Κιμπέρα!), Nitin Sawhney ανθρωποκεντρική (Μέχρι και το τελευταίο παιδί), Antony and The Johnsons αφηγηματικοί (Λέγε με Μαριάνα), novi_sad & Sylvain Chauveau αποδομητικοί (Deconstructing Interruption), Σοπέν και Στράους μοναχικοί (Εθισμένες στη μοναξιά), Jan Garbarek θεϊκός (Πορτρέτο του Θεού), Mogwai υπερατομικοί (Ατομική ενέργεια: Ζώντας με φόβο και ελπίδα), David Holmes σοβινιστής (Είμαι το Μπέλφαστ), Viktor Ullmann αυτοβιογραφικός (Βιογραφία μίας ηχογράφησης).

Τραγούδι της

Τραγούδι της Λαχόρας

Στον ελληνικό στίβο έχουμε και λέμε: Δαούτης (Guardians of the Aegean), Γασπαράτος (Επόμενος σταθμός: Ουτοπία), Φάμπας (Σιωπηλός μάρτυρας, Το μέσα φως), Ανδριτσάκης (Δήλος 2015), Στρόφαλης (Η Αθήνα από κάτω – ντοκιμαντέρ των νεόπτωχων), Αγγελάκας (Η φράση που δεν τελείωσε), B.D. Foxmoor (Σκιά στην ψυχή), Πορτοκάλογλου (Ο πιο μακρύς δρόμος). Επιπροσθέτως, Δραμαμίνη (Teriade), Velvoids (Τρου μπλου), Polkar (1000 Miles), Λύραυλος (Επέκεινα).

Όλες οι πληροφορίες για τις ταινίες

Η ορχήστρα της ανακύκλωσης – Μια συμφωνία του ανθρώπινου πνεύματος /Landfill Harmonic – A Symphony of the Human Spirit (2015 ΗΠ /Παραγουάη /Νορβηγία /Βραζιλία, 84λ) Brad Allgood & Graham Townsley / Μπραντ Όλγκουντ, Γκράχαμ Τάουνσλι /μουσική: Michael A. Levine

Bjork – Το δημιουργικό σύμπαν μιας ιέρειας της μουσικής /Bjoerk – The Creative Universe of a Music Missionary (2015 Γερμανία, 52λ) Tita von Hardenberg / Τίτα φον Χάρντενμπεργκ

Τζάνις: Το κορίτσι τραγουδάει τα μπλουζ /Janis: Little Girl Blue (2015 ΗΠ, 103λ) Amy J. Berg Έιμι Τζ. Μπεργκ /μουσική: Joel Shearer

Για τις αδελφές μου /For My Sisters (2015 Αυστρία, 94λ) Stephanus Domanig / Στέφανους Ντόμανιχ /μουσική: Alberta Hunter, Nina Simone, Sarah Vaughan, Carole Alston

Το τραγούδι της Λαχόρης /Song of Lahore (2015 Πακιστάν /ΗΠ, 82λ) Sharmeen Obaid-Chinoy, Andy Schocken Σαρμίν Ομπαΐντ-Σινόι, Άντι Σόκεν /μουσική: Sachal Studios & The Jazz at Lincoln Center Orchestra, feat. Wynton Marsalis

Η κυρία Σάρον Τζόουνς! /Miss Sharon Jones! (2015 ΗΠ, 94λ) Barbara Kopple / Μπάρμπαρα Κοπλ /μουσική: Sharon Jones & The Dap-Kings

Είμαι τα μπλουζ /I Am the Blues (2016 Καναδάς, 103λ) Daniel Cross / Ντάνιελ Κρος /μουσική: Kim Ho

Οράιον: Ο άνθρωπος που θα γινόταν βασιλιάς / Orion: The Man Who Would Be King (2015 Μεγ. Βρετανία /Ισραήλ, 86λ) Jeanie Finlay / Τζίνι Φίνλεϊ /μουσική: Elvis

Μέσα στο μυαλό του φαβέλα φανκ /Inside the Mind of Favela Funk (2015 Ολλανδία, 68λ) Fleur Beemster, Elise Roodenburg / Φλερ Μπέεμστερ, Ελίζε Ρόοντενμπουργκ /μουσική: καψουροτράγουδα σοκαριστικά καρά-σόκιν

Ένας ζωντανός χώρος – Μια εποχή στο Watermill Center του Ρόμπερτ Ουίλσον /A Living Space – One Season at Robert Wilson’s Watermill Center (2016 ΗΠ /Τσεχία, 57λ) Jakub Jahn / Γιάκουμπ Γιαν /μουσική: Jan Sikl

Τα μάτια της Πόλης / Τhe Εye of Ιstanbul (2015 Τουρκία, 60λ) Binnur Karaevli, Fatih Kaymak / Μπινούρ Καράεβλι, Φατίχ Καϊμάκ /μουσική: Derya Turkan

Βαριτσέλα /Varicella (2015 Νορβηγία /Δανία /Σουηδία, 25λ) Viktor Kossakovsky / Βίκτορ Κοσακόφσκι /μουσική: Ivan Bessonov, Elvira Kobtzeva, Elena Miltz, Leonid Levashkevich, Jean-Babtise Lully, Cziffra Gyooegy

Μάικο – Παιδί που χορεύει /Maiko – Dancing Child ( 2015 Νορβηγία, 70λ) Ase Svenheim Drivenes / Όοσε Σβένχαιμ Ντρίβενες /μουσική: The Opera Orcestra

Working Dancers (2015 Αργεντινή /Ελλάς, 76λ) Constantina Bousboura, Julia M. Heimann / Κωνσταντίνα Μπούσμπουρα, Χούλια Μ. Χέιμαν /μουσική: Analía Rosenberg

Το τελευταίο μας ταγκό /Our Last Tango (2015 Γερμανία /Αργεντινή, 85λ) German Kral / Χέρμαν Κραλ /μουσική: Luis Borda, Sexteto Mayor, Gerd Baumann

Τα μπλουζ του Γκρόζνι /Grozny Blues (2015 Ελβετία, 104λ) Nicola Bellucci / Νικολά Μπελούτσι /μουσική: Blues Brothers Cafe Band, Valerio Vigliar, Bruno Franceschini

Τιτιτά /Titita (2015 Ουγγαρία, 87λ) Tamas Almasi / Τάμας Αλμάσι /μουσική: Anti Titita

Ο φίλος μου ο Larry Gus /My Friend Larry Gus (2015 Ελλάς, 72λ) Vassilis Katsoupis / Βασίλης Κατσούπης /μουσική: Larry Gus

————————————–

Για την Κιμπέρα! /For Kibera! (2015 Φινλανδία, 56λ) Κάτι Γιούουρους /μουσική: Jimi Tenor

Μέχρι και το τελευταίο παιδί /Every Last Child (2014 ΗΑΕ, 87λ) Tom Roberts Τομ Ρόμπερτς /μουσική: Nitin Sawhney

Λέγε με Μαριάνα /Call Me Marianna (2015 Πολωνία, 98λ) Karolina Bielawska / Καρολίνα Μπιελάφσκα /μουσική: Antony and The Johnsons, Natalia Fiedorczuk

Deconstructing Interruption (2015 Ελλάς, 60λ) Stelios Moraitidis / Στέλιος Μωραϊτίδης /μουσική: novi_sad, Sylvain Chauveau

Εθισμένες στη μοναξιά / Addicted to Solitude (1999 Δανία, 60λ) Jon Bang Carlsen / Γιον Μπανγκ Κάρλσεν /μουσική: Frederic Chopin, Johan Strauss

Πορτρέτο του Θεού /Portrait of God (2001 Δανία, 75λ) Jon Bang Carlsen / Γιον Μπανγκ Κάρλσεν /μουσική: Jan Garbarek

Ατομική ενέργεια: Ζώντας με φόβο και ελπίδα /Atomic: Living in Dread and Promise (2015 ΗΒ, 71λ) Mark Cousins / Μαρκ Κάζινς /μουσική: Mogwai

Είμαι το Μπέλφαστ /I Am Belfast (2015 ΗΒ, 84λ) Mark Cousins / Μαρκ Κάζινς /μουσική: David Holmes

Viktor Ullmann: Βιογραφία μίας ηχογράφησης /Viktor Ullmann: Biography of a recording (2015 Ελλάς, 33λ) Ioannis Grigoropoulos, Michalis Aristidou / Ιωάννης Γρηγορόπουλος, Μιχάλης Αριστείδου /μουσική: Viktor Ullmann

Guardians of the Aegean (2016 Ελλάς, 87λ) Omiros Evangelinos / Όμηρος Ευαγγελινός, Ελλάδα /μουσική: Άκης Δαούτης

Επόμενος σταθμός: Ουτοπία /Next Stop: Utopia (2015 Ελλάς, 91λ) Apostolos Karakassis / Απόστολος Καρακάσης  /μουσική: Σταύρος Γασπαράτος

Σιωπηλός μάρτυρας /Silent Witness (2016 Ελλάς, 72λ) Dimitris Koutsiabasakos / Δημήτρης Κουτσιαμπασάκος /μουσική: Βαγγέλης Φάμπας

Το μέσα φως /The Light Inside (2015 Ελλάς, 92λ) Stavros Psillakis / Σταύρος Ψυλλάκης /μουσική: Βαγγέλης Φάμπας

Δήλος 2015 /Delos 2015 (2015 Ελλάς, 25λ) Andonis Theohari Kioukas / Αντώνης Θεοχάρη Κιούκας /μουσική: Πλάτων Ανδριτσάκης

Η Αθήνα από κάτω – ντοκιμαντέρ των νεόπτωχων / Athens From Beneath – The Documentary of the Newly Poor (2015 Ελλάς, 62λ) Takis Bardakos / Τάκης Μπαρδάκος /μουσική: Μάριος Στρόφαλης

Η φράση που δεν τελείωσε /The Uncompleted Project (2015 Ελλάς, 99λ) Manolis Papadakis / Μανώλης Παπαδάκης /μουσική: Γιάννης Αγγελάκας

Σκιά στην ψυχή /Shadow on the Soul (2015 Ελλάς, 94λ) Dimitris Pliagkos, Marios Polyzogopoulos / Δημήτρης Πλιάγκος, Μάριος Πολυζωγόπουλος /μουσική: Cengiz Onural, B.D. Foxmoor

Ο πιο μακρύς δρόμος /The Longest Run (2015 Ελλάς, 77λ) Marianna Economou / Μαριάννα Οικονόμου /μουσική: Νίκος Πορτοκάλογλου

Teriade (2016 Ελλάς, 75λ) Simos Korexenidis / Σίμος Κορεξενίδης /μουσική: Δραμαμίνη

Τρου μπλου /True Blue (2015 Ελλάς, 27λ) Haris Raftogiannis / Χάρης Ραφτόγιαννης, Ελλάς /μουσική: The Velvoids, Dave Cee

1000 Miles (2015 Ελλάς, 33λ) Vassilis Kechagias, Yannis Valtis / Βασίλης Κεχαγιάς, Γιάννης Βαλτής /μουσική: Polkar, Γιώργος Παπαγεωργίου

Επέκεινα /Epekeina (2015 Ελλάς, 101λ) Κonstantinos Akrivos / Κωνσταντίνος Ακρίβος /μουσική: Παναγιώτης Στέφος – Λύραυλος

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s